Automatisering in de logistiek

28 januari 2026

In de logistiek is leverbetrouwbaarheid, schaalbaarheid en snelheid de norm. Dit betekent dat automatisering in de logistiek geen luxe meer is maar noodzaak. Toch worstelen veel bedrijven met de vraag: Waar begin ik, welke processen automatiseer ik en hoe zorg ik dat mensen en systemen optimaal samenwerken?

Wat is logistieke automatisering?

Logistieke automatisering verwijst naar het gebruik van technologie om handmatige processen in de keten te vervangen of ondersteunen. Denk aan:

  • Automatisch intern transport (AGV’s, conveyors, AMR’s)
  • Orderverzameling (goods-to-person, pick-to-light)
  • Automatische opslag- en retrievingssystemen (shuttles, conveyors, kranen)
  • Verzendsoftware en sorteersystemen
  • Integratie met WMS-, TMS- of ERP-systemen

Het doel is simpel: meer doen in mindere afhankelijkheid van menselijke inzet, hogere nauwkeurigheid, veiligheid en voorspelbaarheid.

Waarom automatisering logistieke processen versnelt en verbetert

  1. Verhoogde efficiëntie
    Repeterende taken kosten tijd, ruimte en menskracht. Automatisering zorgt voor continue doorstroom en minimaliseert stilstand.
  2. Lagere foutmarge
    Automatisch orderpicken of pallettransport verlaagt het risico op fouten en verhoogt de leverbetrouwbaarheid.
  3. Minder afhankelijk van personeel
    In een krappe arbeidsmarkt is dit een structureel voordeel. Slimme systemen draaien zo nodig 24/7 zonder fysieke belasting.
  4. Schaalbaarheid bij pieken
    Automatisering maakt het makkelijker om mee te bewegen met vraagfluctuaties, zonder extra FTE’s.
  5. Realtime grip en data-inzicht
    Integratie met managementsystemen maakt processen transparant en aanstuurbaar op KPI’s.

Wanneer is jouw logistiek klaar voor automatisering?

Niet elk magazijn of distributienetwerk is even geschikt voor vergaande robotisering. Kritische vragen zijn:

  • Heb je voldoende volume en herhaling in processen?
  • Zijn processen gestructureerd en gestandaardiseerd?
  • Is je WMS of ERP systeem geschikt voor koppelingen?
  • Is er intern draagvlak om te veranderen?

Een quickscan of procesaudit helpt om dit objectief in kaart te brengen.

Veelgemaakte misverstanden over automatisering logistiek

“Automatisering betekent volledig personeel vervangen”
Nee, wel verandert de rol van jouw personeel in het proces (vb. sturing en analyse), en voor repeterende werkzaamheden heb je minder personeel nodig.

“Robots maken alles sneller”
Niet per se, wel geeft robotisering continuïteit aan het proces om zo tot een stabielere output per uur/dag/week te komen.

“Automatisering is duur”
Veel vormen van automatisering zijn prijzig bij aanschaf, maar een simpele rekensom geeft in bijna alle gevallen een ROI van >5 jaar. Besparingen worden gerealiseerd o.a. op operationele loonkosten, lager verzuim, verhoogde output of continuïteit en een fors lagere foutmarge.

Voorbeelden van logistieke automatisering in de praktijk

  • Pick & place robots voor e-commerce fulfillment
  • Automatische sorteerinstallaties bij foodretail
  • Palletshuttles en kranen in bulkopslag
  • AGV’s voor aanvoer naar productielijnen
  • Integratie tussen WMS en verzendsoftware voor automatische carrierkeuze

Welke processen automatiseer je als eerste?

Als je alles tegelijk aanpakt, wordt het duur, traag en onrustig op de vloer. Kies liever één proces waar je veel herhaling en wachttijd hebt. Dat levert snel resultaat op én bouwt draagvlak.

Inbound & ontvangst

Start hier als: je veel handmatige checks en wachtrijen hebt.
Snelle winst:

  • scan + automatische put-away voorstellen
  • kwaliteitschecks vastleggen in je systeem
  • vaste inbound-ritmes en dockplanning

Opslag & replenishment

Start hier als: je pickers vaak “misgrijpen” of te veel loopmeters maken.
Snelle winst:

  • automatische aanvulregels (min/max, safety stock, triggers)
  • slotting (snellopers logisch plaatsen)
  • vaste replenishment-momenten (Kanban / vast aanvulritme)

Orderpicken

Start hier als: pickfouten en productiviteit knellen.
Snelle winst:

  • pick-to-light/voice of scan-verificatie
  • batching/waves slimmer inrichten
  • goods-to-person pas inzetten als volume en SKU-profiel kloppen

Packing & shipping

Start hier als: je veel handwerk hebt bij labelen, verzendkeuze en sorteren.
Snelle winst:

  • automatische carrierselectie
  • label/packing rules op ordertype
  • sortering op route/klant/dock

Intern transport

Start hier als: je veel repeterende ritten hebt (pallets/rolcontainers).
Snelle winst:

  • AGV/AMR of eenvoudige conveyors op vaste routes
  • duidelijke veiligheidszones en vaste “aanvoerpunten”

Keuzeregel (simpel):
Automatiseer eerst waar je hoog volume + veel herhaling + duidelijke standaard hebt. Daar is je ROI het snelst en je risico het laagst.

KPI’s vóór/na automatisering

Automatisering zonder KPI’s is gokken. Je wilt vooraf weten: wat moet er beter worden, en hoe meten we dat straks op de vloer?
Kies maximaal 6–8 KPI’s, anders stuur je op ruis.

KPI’s die bijna altijd relevant zijn

Orderregels per uur (productiviteit)

  • Meet per processtap (picken, packen, inbound)

Pickfouten (%) / fouten per 1.000 orderregels

  • Combineer met oorzaken (scan-miss, verkeerde locatie, verkeerde batch)

Doorlooptijd order (cut-off → vertrek)

  • Belangrijk voor leverbetrouwbaarheid en planning

OTIF (On Time In Full)

  • Niet als “rapportcijfer”, maar als stuur-KPI richting klantimpact

Uptime / beschikbaarheid van systemen (%)

  • Uptime / beschikbaarheid van systemen en installaties (%). Zeker bij conveyors, shuttles, AMR/AGV: zonder beschikbaarheid geen output.

Schade / claims / retouren door foutieve levering

  • Direct geld en klanttevredenheid

Digitalisering vs logistieke automatisering vs robotisering

Deze begrippen worden vaak door elkaar gebruikt. Zonde, want het zijn drie verschillende “lagen” in je operatie. Als je dit scherp hebt, maak je sneller de juiste keuzes.

Digitalisering = informatie en besturing digitaal maken.
Denk aan: WMS/TMS/ERP op orde, scanners, realtime voorraad en dashboards. . Je proces wordt meetbaar en aanstuurbaar.

Logistieke automatisering = het proces (de flow) slimmer en meer automatisch laten lopen.
Denk aan: automatische taakverdeling, sorteren, printen/labelen, automatische replenishment, conveyors, integraties die beslissingen “zonder mens” uitvoeren. Doel: minder handwerk, minder wachttijd, meer voorspelbaarheid.

Robotisering = fysieke taken laten uitvoeren door robots/rijdende systemen.
Denk aan: AMR/AGV, goods-to-person, shuttles/kranen, pickrobots. Dit is vaak het meest zichtbaar (en het duurst), maar niet altijd de eerste stap.

Praktisch:
Begin bijna altijd met digitalisering (data + besturing).
Daarna automatisering (flow en beslisregels).
Pas dan robotisering (hardware) — tenzij je volume/repeterend werk zo hoog is dat hardware direct rendeert.

Hoe interim expertise jouw automatisering versnelt

Automatiseren is méér dan techniek: het vraagt proceskennis, verandermanagement en functionele aansturing. Juist hier maken interim logistiek managers het verschil:

  • Onafhankelijke analyse en objectieve proceskeuzes
  • Ervaring met systeemselectie en leveranciers
  • Aansturing van projectteams en werkvloer
  • Borging van resultaten in systemen én gedrag

Zoek je versnelling in je automatiseringstraject zonder je organisatie te overbelasten? Logistic Elephant levert ervaren interim managers met verstand van processen én mensen. Neem contact met ons op voor een kennismaking.

Samenvattend

Automatisering in de logistiek is een strategische stap om je supply chain future-proof te maken. Wie nu automatiseert, zet tegelijk een stap richting duurzame logistiek. Het biedt:

  • Meer grip en voorspelbaarheid
  • Lagere operationele kosten
  • Minder fouten en hogere klanttevredenheid
  • Betere inzet van schaarse mensen

Met de juiste systemen en de juiste mensen maak je het verschil – op korte én lange termijn. Logistic Elephant helpt je daar graag bij. 

Benieuwd naar andere logistieke trends? Lees hier meer.